Auteur - Tamara Aipassa, interventie cardioloog


Ieder gaat een eigen weg naar de top

Ik beklom een berg deze zomer. Bij de afdaling passeerde ik een vrouw die ik daar niet had verwacht. Ze moest veel gewicht meeslepen. Maar ze deed het en genoot ervan. Dit zette me aan het denken. Want zou ik haar dit geadviseerd hebben? Waarschijnlijk niet. En wat zegt dat over mijn inschatting van wat iemand kan, of leuk vindt?

Ik sta bovenop de top. Wandelen in de bergen, ik vind het geweldig. Doorzetten, zwoegen, zweten. Met als beloning een prachtig vergezicht. Bergen zo ver het oog reikt. Enkele witte vegen wolk aan een verder blauwe hemel. Weerspiegeld in het stille meer beneden. Ik voel me sterk, fit en onoverwinnelijk.

Lang verblijven op een top is in de regel geen goed idee. Veel wind, lagere temperaturen en zelden een koffiebarretje. En dus volgt altijd weer de afdaling. Het continue onder druk zetten van de bovenbeenspieren, het behouden van de concentratie bij het balanceren over rotsen. Dit alles met een rugzak vol mentale voldoening.

Natte haren, rode wangen en een brede glimlach

Tijdens de afdaling kruisen we omhoog klimmende mede-bergliefhebbers. We schuifelen naar de rand van het paadje (stijgers hebben voorrang op dalers) en knikken ze met een blik van herkenning vriendelijk toe. Als de laatste van de groep voorbij is, klinkt om de hoek het puffende geluid van een achterblijver. We wachten geduldig. Twee wandelstokken verschijnen het eerst, gevolgd door een dame van middelbare leeftijd. Sportschoenen, zwarte legging, aqua blauw Decathlon T-shirt. Natte haren, plakkend in haar nek. Een petje met een roze-rode tint die perfect past bij haar gelaatskleur. Ze hijgt, leunt zwaar op haar wandelstokken en zet ministapjes. Een geschat lichaamsgewicht van 100 kg. En ze is niet lang. In het voorbijgaan kijkt ze me aan “Far?” vraagt ze, terwijl ze omhoog wijst. Ik schud mijn hoofd en zeg “Not far, almost!” Ik zie haar ogen stralen, ze lacht breeduit en zet haar klim voort. Zonder twijfelen: ze geniet. Ik kijk toe hoe ze langzaam het pad omhoog loopt en betrap mezelf op de gedachte: Hoe is het mogelijk dat ze hier omhoog komt? Obees, kortademig, niet fit. Ik had gewoonweg niet verwacht deze vrouw, met dit fysiek op deze plek tegen te komen. En ik vraag me af: hoeveel van mijn patiënten heb ik op dezelfde manier onderschat in de spreekkamer?

Terwijl ik verder afdaal denk ik terug aan mijn opleiding tot arts en later tot leefstijlcoach. Tijdens de eerste leerde ik: dit is goed, dit niet. Redelijk zwart-wit dus want er was weinig ruimte voor individuele invulling. “Bewegen is goed voor uw gezondheid. Misschien is zwemmen wel iets voor u”. Einde consult. Niet per definitie een slecht advies. Maar passend bij die specifieke persoon? Geen idee. Een vrij arrogante benadering eigenlijk: "Ik weet wel wat het beste is voor jou, dus doe dat nou maar."

"Hoeveel van mijn patiënten heb ik op dezelfde manier onderschat in de spreekkamer?"

Slechts een paar woorden verschil

Hoe anders was de opleiding tot leefstijlcoach, waarin ik leerde dat ik aan mijn patiënten zelf moet overlaten hoe ze hun leven invullen. Me niet moet laten leiden door mijn gedachten, maar de patiënt zelf moet laten bepalen. Iedereen heeft immers zijn eigen weg naarboven. “Bewegen is goed voor uw gezondheid, hoe denkt u zelf dit in te kunnen invullen?” Slechts een paar woorden verschil, maar zoveel specifieker, persoonlijker en ook effectiever.

Want in geen honderd jaar had ik de dame met het roze petje in de spreekkamer het advies gegeven om te gaan bergwandelen. Simpelweg omdat ik me niet kon voorstellen dat ZIJ dit leuk zou vinden, zou kunnen. Ik zou het zwemadvies hebben gegeven. Hoe onjuist dat kan zijn, bleek op dat bergpaadje in Slovenië.

Tamara Aipassa is interventie cardioloog aan het Zuyderland Medisch Centrum in Heerlen. Het is haar passie cardiologie en het belang van een gezonde leefstijl begrijpelijk te maken voor iedereen om te voorkomen dat mensen ooit bij een cardioloog moeten (terug)komen. Dit doet zij door toegankelijke informatie te delen over het hart op haar website Hartverslag en op haar social media profielen.

Tamara is ook betrokken bij 111.NL dat deelnemers m.b.v. high tech & high touch naar een gezonde leefstijl begeleidt. Tevens is zij docent bij Vereniging Arts en Leefstijl en auteur van de handleiding 'Pak hypertensie aan'. taipassa@artsenleefstijl.nl | tamara@111.nl| | Tamara op Linkedin

Deel dit artikel